ҚР Бас прокуратурасы елімізде киберқылмыстың өршіп тұрғанын мәлімдеп, азаматтарды барынша сақ болуға шақырды. Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі комитеттің жанындағы Болжау орталығының мәліметінше, алаяқтар енді Deepfake технологиясын кеңінен қолдана бастаған.
Алаяқтықтың жаңа түрлері: Неден сақтану керек?
Ведомство мамандары қазіргі уақытта қылмыскерлердің қолтаңбасы өзгергенін атап өтті. Егер бұрын олар тек ірі мемлекеттік компаниялардың (мысалы, «Қазатомөнеркәсіп») атын жамылса, қазіргі тізім кеңейген:
-
Жалған платформалар: Екінші деңгейлі банктер мен ірі құрылыс холдингтерінің атынан ашылған өтірік инвестициялық сайттар.
-
Deepfake технологиясы: Танымал тұлғалардың бет-бейнесі мен дауысын жасанды интеллект арқылы айнытпай жасап, азаматтарды күмәнді жобаларға шақыру.
-
«Ақшаны қайтару» қызметі: Бұрын алданған жандарды нысанаға алатын қайталама алаяқтық. Мұнда алаяқтар өздерін «заңгер» немесе «брокерден ақша қайтарушы» ретінде таныстырып, жәбірленушілерді екінші рет тақырға отырғызады.
Қаражатыңызды қалай қорғайсыз?
Бас прокуратура қаржылық шығынға ұшырамас үшін келесі қауіпсіздік ережелерін сақтауды ұсынады:
-
Күмәнді сілтемелерге баспаңыз: Бөгде адамдар жіберген немесе жарнамадағы белгісіз сайттарға өтпеу.
-
Құпия мәліметтерді жария етпеңіз: Жеке деректеріңіз бен банк картасының мәліметтерін (ПИН-код, CVV, СМС-код) ешкімге айтпаңыз.
-
Ақпаратты мұқият тексеріңіз: Әлеуметтік желідегі «тез арада байып кету» туралы уәделерге сенбеңіз. Кез келген инвестициялық ұсынысты ресми дереккөздер арқылы нақтылаңыз.
-
Дереу әрекет етіңіз: Егер алаяқтарға алданып қалсаңыз, уақыт жоғалтпай банкке хабарласып, шотты бұғаттаңыз және құқық қорғау органдарына арызданыңыз.
«Жоғары әрі кепілдендірілген табыс — алаяқтықтың басты белгісі», — деп ескертеді қадағалаушы орган.