Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың «Әділетті Қазақстан» бағдарламасында экономикалық әділеттілік қағидаты басты орында тұр. Бұл — ұлттық байлықты тек ірі корпорациялар ғана емес, ауылдағы әрбір шағын кәсіпкердің де игілікке жаратуына мүмкіндік беру деген сөз. Осы стратегиялық міндетті жүзеге асырудың ең тиімді тетігіне айналған «Ауыл аманаты» жобасы ауылдық бизнесті жандандырып, өңірлердегі теңсіздікті жоюға бағытталған.
Экономикалық әділеттілік: Бизнеске тең мүмкіндік
«Әділетті Қазақстан» реформасының маңызды бөлігі — экономиканың «алтын діңгегі» саналатын шағын және орта бизнесті мемлекет тарапынан жүйелі қолдау. Бұл ретте:
Қаржылық қолжетімділік: Бұрын несие алу қиынға соққан ауыл кәсіпкерлері үшін 2,5 пайыздық жеңілдетілген несиелердің берілуі — экономикалық әділеттіліктің жарқын көрінісі.
Бизнес ортасын жақсарту: Әрбір ауыл тұрғыны өз ісін ашып, өнім өндіру арқылы отбасылық бюджетін ғана емес, жалпы ел экономикасын көтеріп жатыр.
Ауыл шаруашылығын индустрияландыру: Жеке қосалқы шаруашылықтардың кооперативтерге бірігуі арқылы нарыққа сапалы әрі қолжетімді өнім шығару жолға қойылуда.
Бағдарламаның тиімділігін Түркістан облысы мен Қазығұрт ауданының мысалынан көруге болады. Статистикалық мәліметтерге сүйенсек, жоба ауыл кәсіпкерлері үшін нағыз «мүмкіндіктер терезесін» ашты:
Түркістан облысы бойынша: 2023–2025 жылдар аралығында 30 млрд 200 млн теңге қарастырылып, 3790 жоба жүзеге асырылды. Нәтижесінде 4600-ден астам тұрақты жұмыс орны ашылды.
Қазығұрт ауданында: Тек 2026 жылдың өзінде 131 жобаны қаржыландыруға 1 млрд 204 млн теңге бөлінді.
Бағдарламаның басты артықшылығы — 2,5 пайызбен берілетін жеңілдетілген несие. Рабат ауылының тұрғыны, кәсіпкер Насихат Шораева осы мүмкіндікті ұтымды пайдаланған жандардың бірі. Ол 8 млн теңге несие алып, 16 бас сауынды сиыр сатып алды.
Қазіргі таңда кәсіпкер күнделікті 20 литр сүт өндіріп, одан 3 келі құрт пен 3 келі май дайындау арқылы тұрақты табыс табуда. Оның өнімдеріне ауыл ішінде сұраныс өте жоғары.
«AMANAT» партиясына және мемлекетке үлкен алғысымды білдіремін. Ауыл халқы үшін 2,5 пайызбен несие алу — үлкен жеңілдік. Өндірген өнімдеріміз таза, сұранысы мол. Ендігі жоспарым — кәсібімді кеңейтіп, сиыр фермасын ашу», – дейді кәсіпкер.
Бизнестің дамуы — елдің дамуы
Экономикалық әділеттілік қағидаты бойынша, мемлекет кәсіпкерге тек қаражат беріп қоймайды, сонымен қатар оның бизнесін өсіруге қолайлы жағдай жасайды. Бұл бағытта келесідей шаралар кешенді түрде жүзеге асырылуда:
Өндірістік тізбекті дамыту: Ауылда өндірілген өнімді тікелей сауда орындарына жеткізуді қамтамасыз ету.
Кәсіпкерлік сауаттылық: Ауыл жастары мен тұрғындарын бизнес жоспар құруға және қаржылық сауаттылыққа үйрету.
Әлеуметтік жауапкершілік: Әрбір ашылған бизнес орны ауылдағы жұмыссыздықты азайтып, әлеуметтік тұрақтылыққа үлес қосады.
«Ауыл аманаты» бағдарламасы ауылдың экономикалық келбетін өзгертуде. Егер бұрын кәсіпкерлік тек қалаға тән құбылыс деп саналса, бүгінде Әділетті Қазақстанның әрбір ауылында шағын өндірістер бой көтеріп жатыр. Бұл — экономикалық әділеттіліктің жемісі, әрбір еңбекқор азаматтың өзінің және елінің болашағына салған инвестициясы.
Бағдарлама аясында ауыл тұрғындарының кәсіпкерлікке деген қызығушылығы артып, бұрын тек жеке қажеттілік үшін ғана өнім өндірген көптеген отбасылар бүгінде кәсібін кеңейтіп, нарыққа тұрақты өнім шығаруға бет бұрды. Бұл өз кезегінде ауылдық жерлердегі экономикалық белсенділікті күшейтіп, халықтың әл-ауқатын арттыруға оң әсер етуде.
Сонымен қатар, ауыл кәсіпкерлеріне көрсетілетін қолдау тек қаржыландырумен шектелмейді. Жергілікті атқарушы органдар мен жауапты мекемелер бизнес жүргізу барысында туындайтын әкімшілік кедергілерді азайту, инфрақұрылыммен қамтамасыз ету және өнім өткізу нарығын кеңейту бағытында жүйелі жұмыстар жүргізіп келеді. Бұл кәсіпкерлердің өз ісін сенімді түрде дамытуына мүмкіндік береді.
Ауыл шаруашылығы саласында кооперацияны дамыту да маңызды бағыттардың біріне айналды. Бірігіп жұмыс істеу арқылы шағын шаруашылықтар техника мен құрал-жабдықтарды тиімді пайдаланып, өнім көлемін арттыруға қол жеткізуде. Нәтижесінде өңірлерде өндірілетін табиғи әрі сапалы өнімдердің саны көбейіп, ішкі нарықтағы отандық өнім үлесі артып келеді.
Жастар арасында кәсіпкерлік мәдениетін қалыптастыруға да ерекше назар аударылуда. Арнайы оқыту курстары, семинарлар және тәжірибелік бағдарламалар арқылы ауыл жастары бизнес жүргізудің қыр-сырын меңгеріп, жаңа идеяларды іске асыруға мүмкіндік алуда. Бұл ауылдық жерлерде жаңа буын кәсіпкерлерінің қалыптасуына жол ашады.
Бағдарламаның әлеуметтік маңызы да ерекше. Ауылдық жерлерде жаңа жұмыс орындарының ашылуы халықтың тұрақты табыс табуына жағдай жасап, көші-қон деңгейін төмендетуге ықпал етуде. Сонымен қатар, шағын бизнестің дамуы жергілікті бюджет кірісінің артуына және әлеуметтік инфрақұрылымның жақсаруына негіз болуда.
Жалпы алғанда, «Ауыл аманаты» жобасы — «Әділетті Қазақстан» реформасының ауылдық жерлердегі нақты көрінісі. Бұл бастама еңбек етіп, кәсібін дамытамын деген әрбір азаматқа мүмкіндік беріп, ел экономикасының тұрақты дамуына жаңа серпін қалыптастыруда.